توضیحات

پنجره های شکسته

پنجره های شکسته نظریه‌ای در حوزه جرم شناسی است که به قبح‌زدایی اجتماعی توجه دارد.

مقدمه

جرم و گناه فعلی ناپسند است که برای فرد یا جامعه آسیب‌هایی را به دنبال خواهد داشت. اگرچه برخی از جرائم، تخلفات و گناهان خسارات زیادی را به بار می‌آورند ولی بخشی از آن‌ها چنین نیستند. به عنوان مثال در ادبیات دینی، در حوزه حجاب و پوشش، جزئیات خاصی مشخص شده است که اگر کسی آن‌ها را رعایت نکند، شاید خسارات چندانی به جامعه تحمیل نکند ولی بازهم دین اسلام بر لزوم پایبندی به آن تأکید بسیار دارد و با آن برخورد می‌کند؛ به‌ویژه که در جامعه کنونی ایران نیز، حجاب ابعاد اجتماعی و سیاسی پیدا کرده است. (مطالعه بیشتر نسبت به جایگاه عمومی حجاب )

حال سوال این است که چرا در گزاره‌های دینی، برخی رفتارها که شاید آسیب چندانی به جامعه تحمیل نکند، گناه شمرده می‌شود؟ به عنوان مثال چرا دین و مذهب تخلفات کوچک در حوزه عفاف را نیز بر نمی‌تابد؟ چرا در حوزه امنیت مالی و اقتصادی، دین حساسیت دارد و حتی کوچک‌ترین حدود مالی را نیز لازم الاجرا می‌داند؟

پنجره های شکسته و قبح زدایی اجتماعی

قبح‌ زدایی اجتماعی یکی از مهم‌ترین پاسخ‌ها به پرسش‌های فوق است. اگرچه برخی جرائم و گناهان در نگاه اولیه کوچک به نظر می‌رسند ولی در بلندمدت ناهنجاری‌های بزرگی را به دنبال خواهند داشت. از اینرو گناهان کوچک در جامعه ایمانی که منجر به شکستن حریم‌ها و زدودن قبح گناهان و جرایم شود، مورد برخورد خواهد بود. چه بسا یکی از پیامدهای  اشاعه گناه و فحشا که در آیات قرآن اشاره شده است، همین مسئله قبح‌زدایی اجتماعی باشد.

إِنَّ الَّذِينَ يُحِبُّونَ أَنْ تَشِيعَ الْفَاحِشَةُ فِي الَّذِينَ آمَنُوا لَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ (نور:19)

پنجره‌های شکسته، نظریه‌ای در حوزه جرم شناسی است که مسئله قبح زدایی اجتماعی اشاره دارد. اگرچه این نظریه، نظریه‌ای حقوقی به شمار می‌رود ولی توجه اصلی آن به عوامل روانی و اجتماعی است که منجر به بروز جرایم و ناهنجاری‌های بزرگ می‌شود.

آن‌چه در ادامه می‌بینید، اجمالی از این نظریه است که در آن بیان می‌کند چگونه یک ناهنجاری کوچک، منجر به قبح‌زدایی و در نهایت جرایم بزرگ می‌شود.

پیمایش به بالا